Trời đêm Vinh lặng lẽ như tờ, cả thành phố hoa lệ như mất hút trong màn đêm đen dày đặc. Bầu không khí yên ắng đến lạ thường, khác hẳn với nhịp sống xô bồ, hối hả và nhộn nhịp của cuộc sống thường nhật. Đã 2 giờ sáng rồi, nhưng tôi vẫn trằn trọc, trăn trở với một nỗi niềm mà không sao chợp mắt nổi.
Trời đêm Vinh lặng lẽ như tờ, cả thành phố hoa lệ như mất hút trong màn đêm đen dày đặc. Bầu không khí yên ắng đến lạ thường, khác hẳn với nhịp sống xô bồ, hối hả và nhộn nhịp của cuộc sống thường nhật. Đã 2 giờ sáng rồi, nhưng tôi vẫn trằn trọc, trăn trở với một nỗi niềm mà không sao chợp mắt nổi. Ánh đèn heo hắt, tôi thao thức với bao nỗi niềm tâm sự không biết ngỏ cùng ai. Vượt tầm mắt ra ngoài khung cửa sổ, ngắm ánh trăng sáng vằng vặc cùng những vì tinh tú lấp lánh, lòng tôi bỗng chợt thấy thanh thản và yên bình hơn. Vầng trăng trên cao nhè nhẹ tỏa ánh sáng dịu dàng, nhìn chị đang say giấc ngủ, tôi không khỏi bồi hồi xúc động. Gương mặt tròn trịa, phúc hậu thật đáng mến. Nhưng ít ai ngờ rằng, ẩn sau nét mặt đơn sơ, hồn nhiên như trẻ nhỏ, tưởng chừng như vô tư lự, không âu lo suy nghĩ, không bận tâm chuyện thế sự nhân gian ấy lại là một con người khắc khổ, cam chịu và nhẫn nhục, luôn lo nghĩ cho gia đình.
Nghĩ đến đây, tôi chợt cảm thấy xấu hổ vô cùng. Chắc mọi người đang rất thắc mắc lý do tại sao. Bởi vì đã một năm rồi, cùng học tập, cùng làm việc, cùng vui đùa, chung sống với nhau dưới một mái nhà, nhưng mãi tới hôm nay tôi mới biết được hòan cảnh sống vô cùng éo le của chị ấy. Tôi thấy mình thật vô tâm quá.
Chiều hôm ấy, sau khi nhận được điện thoại từ gia đình gọi lên, bảo bố chị bệnh tim lại tái phát và phải nhập viện gấp, chị đã vội vàng thu xếp qua loa chút ít đồ đạc, tạm biệt chị em trong phòng trọ rồi nhanh chóng ra ga đón chuyến tàu sớm nhất về quê. Đến lúc này tôi mới được nghe kể về gia đình nghèo khổ của chị:
Tên đầy đủ của chị là Nguyễn Thị Bích ( mà chúng tôi hay trêu đùa gọi chị là Big C hay Bigbabol ). Chị là con út trong một gia đình có 6 người con, bố mẹ chị năm nay đã ngoài 70, rất hay ốm đau mỗi khi trái gió trở trời, nhất là ông cụ thân sinh, đã cao niên lại mang trong mình đủ thứ bệnh tật: u xơ tuyến tiền liệt, viêm loét đại tràng, cao huyết áp..., nhưng nghiêm trọng nhất là căn bệnh Tim mạch do vữa động mạch của mạch vành co đau thắt ngực. Các anh chị đều đã lập gia đình và ra ở riêng. Mỗi người đều phải lo cho mái ấm của mình nên không thể dành nhiều thời gian ở bên chăm sóc bố mẹ được. Mọi việc lớn nhỏ trong gia đình – từ công việc đồng áng cho đến việc nội trợ bếp núc, chăm sóc, thuốc thang cho bố mẹ khi đau yếu đều đổ dồn lên vai 2 cô em gái.
Hoàn cảnh gia đình đã khốn khó như vậy rồi nên việc chị Bích cùng chị gái mình cất bước đi học đã làm tăng thêm phần nào những khó khăn vất vả cho gia đình bé nhỏ của chị. Bởi thế mà đã có lúc chị Bích định buông xuôi tất cả, phó mặc cho số phận đưa đẩy, chị bi quan đến nỗi luôn xem câu thơ:
Thân em như cánh bèo trôi
Gió dập sóng dồi biết tấp vào đâu
Như là tương lai của chị, như là số phận đã được an bài sẵn cho chị vậy. Nhưng trong cuộc đời, không ai học hết được chữ ngờ. Mẹ chị - người mẹ thân thương, tần tảo sớm hôm đã trở thành nguồn an ủi lớn nhất cho chị lúc này, bằng những lời động viên rất chân thành: “ Con ơi, đời bố mẹ đã khổ nhiều rồi, bây giờ có khổ thêm nữa cũng không sao. Nhưng đến đời các con,...” Nói đến đây, mẹ chị nghẹn ngào không nói nên lời. Bà đưa vạt áo nâu đã phai màu run run lau khô những giọt nước mắt đang chảy dài trên gương mặt nhăn nheo, theo năm tháng đã in hằn những khổ cực mà bà luôn cam chịu và nhẫn nhục trong suốt cả cuộc đời. Bà nói tiếp: “ 4 anh chị con là nỗi day dứt lớn nhất đời bố mẹ, vì không thể cho chúng nó học hành đầy đủ, không thể cho chúng nó một cuộc sống no đủ, ... Giá mà bố mẹ giàu có hơn, giá mà bố mẹ tài giỏi hơn, giá mà ... “. Ngừng một lúc, bà lại thổn thức: “ Bây giờ, ước nguyện lớn nhất của bố mẹ là được trông thấy hai chị em con trở thành sinh viên, tiếp tục con đường học tập của mình. Bố mẹ không mong hai con phụng dưỡng , cơm bưng nước rót, hầu hạ lúc tuổi già, chỉ mong hai con nên người, học hành tấn tới, phát huy mọi tài năng để có thể mưu cầu hạnh phúc cho bản thân mình, cho gia đình và giúp đỡ tha nhân. Được thế, bố mẹ có chết cũng an lòng “.
Ước mong giản đơn ấy của bà cụ khiến chị em tôi ngỡ ngàng cảm phục nhưng không khỏi chạnh lòng xót thương .
Nhân dịp nghỉ hè, chị em chúng tôi quyết định về thăm gia đình chị Bích, tiện thể sẽ tìm hiểu thêm về gia cảnh nhà chị. Một tiếng đồng hồ ngồi tàu, vừa bước xuống nhà ga Yên Trung, đã thấy hình bóng quen thuộc của chị, gương mặt lấm tấm mồ hôi nhưng vẫn lộ nét vui mừng khi thấy chúng tôi, chị cất tiếng gọi, hỏi thăm vồ vập: “ Mọi người đi đường có mệt lắm không, đưa hành lý đây em mang giúp cho nào “. Rồi không đợi chúng tôi kịp phản ứng gì, chị nhanh tay cầm lấy bao nhiêu là thứ đồ lỉnh kỉnh. Từ đây chúng tôi tiếp tục đón xe ôm đi thêm khoảng 6 cây số nữa. Xe dừng lại trên bờ đê, không thể đi tiếp được vì con dốc quá cao, trời lại mưa lâm râm, đường trơn lầy lội quá, không sao đi tiếp được, chị em chúng tôi phải xắn quần thật cao kẻo bùn bẩn bắn vào, vừa vác ba lô nặng lại vừa phải đi trong mưa nên chúng tôi thấm mệt nhanh chóng. Thật tội nghiệp cho chị Bích, thấy chị em vì mình mà vất vả như vậy nên chị cứ cuống cả lên, hết hỏi han người này lại quay qua săn sóc người kia, nhờ vậy mà chúng tôi vui vẻ hẳn lên. Ngồi nghỉ một chút, tôi tranh thủ ngắm nhìn quang cảnh chung quanh. Đứng trên đê, gió thổi mát lạnh từng cơn, ghé tầm mắt xuống phía dưới, trông xem những ngôi nhà bé tí như hạt đậu vậy, tôi thoáng rùng mình khi chợt nghĩ rằng nếu như đê vỡ thì những ngôi nhà đó sẽ ra sao nhỉ ? Chắc sẽ bị nhận chìm trong biển nước mất. Lắc đầu xua tan đi ý nghĩ kinh khủng đó, chúng tôi lại tiếp tục cuộc hành trình. Đi bộ thêm khoảng 15 phút nữa thì tới nơi. “ Dừng lại thôi, đến nơi rồi, đây là nhà mình “. Chị hồn nhiên giới thiệu. Chúng tôi không khỏi ngỡ ngàng. Quang cảnh đầu tiên đập vào mắt là hình ảnh một ngôi nhà cấp 4 lụp xụp tồi tàn, trên tường nhà, từng mảng vôi trắng loang lổ đã bong ra, những tấm gỗ được gia công một cách thô sơ dùng để làm cửa. Bước đi trên khoảnh sân nhỏ, qua ngưỡng cửa là nền nhà bằng đất lạnh lẽo, xám xịt màu tro, 2 chiếc giường gỗ đơn sơ cùng bộ bàn ghế cũ kỹ, cộng thêm một chiếc tủ nhỏ dùng để đựng quần áo – đó chính là những đồ đạc duy nhất có trong ngôi nhà. Trong khi chúng tôi tự do ngắm nhìn, chị đon đả pha nước, cất hành lý rồi thúc giục mọi người ra tắm rửa, thay đồ kẻo cảm lạnh. Bữa cơm chiều nhanh chóng được dọn ra, mọi người cùng nhau quây quần bên mâm cơm ấm áp, nhìn bố mẹ chị Bích mà tôi không khỏi chạnh lòng xót thương. Nghe chị kể, những hôm nhìn bố mình nằm co quắp trên giường, đau đớn vật vã với căn bệnh hiểm nghèo đang ngày đêm tàn phá cơ thể ông, chị cảm thấy bất lực vì chẳng làm gì được, hai mẹ con chỉ biết đứng nhìn mà không dám khóc, nhưng nước mắt đã chảy ngược vào trong tim rồi, khóc bây giờ chỉ làm bố chị thêm đau đớn mà thôi. Hai con người cả một đời chỉ biết sống vì con, đến lúc xế chiều chỉ biết nương tựa nhau mà sống cho qua ngày nhưng vẫn không thể nào thoát khỏi sự nghiệt ngã của cuộc sống – quy luật sinh, lão, bệnh, tử - luôn dai dẳng bám theo hai tấm thân già khốn khổ.
Sáng sớm thức dậy, tôi tranh thủ xuống bếp giúp chị chuẩn bị bữa sáng. Gọi là nhà bếp thôi nhưng thật ra chỉ là 4 bức tường nhỏ được lợp tranh sơ sài, bên trên có mộ lỗ hổng nhỏ để thông khói, nồi niêu, bát đũa, gia vị đều được đặt trên một chiếc bàn nhỏ nhưng chắc chắn. Nhìn chị tất bật nhưng nụ cười vẫn luôn thường trực trên môi, tôi thương quá đi thôi. Hai chị em lại ngồi tâm sự với nhau, tôi hỏi: “ Nghe bảo nhà chị hay bị ngập mỗi khi trời mưa lắm phải không ?” . Chị bảo: “ Ừm, biết sao được, nhà chị nằm ngay dưới chân đê mà. Trời nắng thì còn đỡ chứ trời mưa thì khổ trăm bề. Mưa nhỏ thì nước đã ngập cả sân, mưa lớn thì nước đã vào đến tận nhà, củi, bếp ướt sũng chẳng thể nấu ăn nổi. Cả nhà phải ăn mì tôm trừ bữa cho qua ngày. Em còn nhớ trận lụt vừa rồi không ? Nghĩ lại đến giờ chị còn chưa hết kinh hoàng. Chỉ sau mộ đêm mà mọi thứ đã chìm trong biển nước mênh mông, những ngôi nhà chỉ còn thấy nóc, đồ đạc trôi nổi khắp nơi,... may mà gia đình chị kịp di tản lên đê cao để tránh lụt. Gần mộ tháng trời mọi người sống trong cảnh “ màn trời chiếu đất “, sống nhờ sự bao bọc và lòng hảo tâm của tha nhân “.
Sau bữa cơm sáng, chúng tôi giúp chị đưa bố đi bệnh viện để kiểm tra diễn tiến của bệnh theo định kì, bác sĩ bảo phải mổ sớm mới mong duy trì được mạng sống, nhưng chi phí phẫu thuật khá lớn, hoàn cảnh gia đình không cho phép, lại thêm tuổi cao sức yếu nên bố chị đã từ chối phẫu thuật, cụ bảo rằng: “ Bố nay đã già rồi, có phẫu thuật cũng chẳng sống được bao nhiêu, ở cái tuổi gần đất xa trời này, bố không muốn lại làm khổ mẹ và các con. Thôi, ta về ...“. Những lời cụ thốt ra thật nhẹ nhàng mà sao tôi thấy đau lòng quá. Nhìn dáng người thiểu não của cụ khuất dần sau cánh cổng bệnh viện, mắt tôi đã nhòa lệ tự bao giờ không hay.
Thấm thoát đã đến ngày phải trở về. Tuy chẳng muốn chia tay nhưng “ không có cuộc vui nào là không tàn “, việc gì phải đến sẽ đến thôi. Bữa cơm chia tay tuy buồn nhưng cũng rất vui. Bà cụ bắt chúng tôi cầm về bao nhiêu là thứ, bà bảo: “ Cây nhà lá vườn, chẳng có gì nhiều, các con cầm về cho mẹ vui “. Tôi pha trò: “ Vâng, ‘chẳng có gì nhiều’, mẹ nhỉ !”. Tôi vừa nói vừa đưa túi đồ lỉnh kỉnh bà cụ bắt mang về ra, ai cũng cười rũ rượi.
Ngồi trên tàu, tôi nhìn mông lung ra khoảng không gian vô định, ngắm mưa rơi sau tấm kiếng dày. Hôm về thăm chị trời cũng mưa, hôm chia tay chị trời cũng mưa, cơn mưa tầm tã, dai dẳng như không muốn dứt. Tôi rất muốn giúp chị, tuy gia cảnh nhà tôi cũng chẳng khá giả gì, nhưng sao lòng tôi bứt rứt không yên, rất khó chịu, mặc dù nhỏ bé, tôi vẫn muốn làm một cái gì đó cho chị,“ thương người như thể thương thân “ mà.
Nghe câu chuyện cuộc đời chị chắc hẳn ai cũng cảm thấy thương tâm mà không khỏi đau đớn xót xa, thương cảm cho một kiếp người. Một con người rất đạo đức mà tôi không tiện nói tên đã nói rằng: “ Sống trong cuộc đời này, ai cũng cần có một tấm lòng. Bất cứ ai không rung cảm trước nỗi thống khổ mà đồng loại mình đang gánh chịu thì kẻ đó không xứng làm người. Thà chúng đừng sinh ra thì hơn “... Tinh thần tương thân tương ái ông cha ta dạy dỗ từ ngàn xưa đã luôn được gìn giữ và lưu truyền cho đến ngày nay, bằng mọi cách, dưới mọi hình thức, nhất là bằng những câu ca dao tục ngữ đã neo đậu vững chắc và làm tổ trong tâm hồn, trong trí tuệ người đọc và tồn tại mãi cùng với thời gian:
“Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn “.
hay câu “ một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ “, “ môi hở răng lạnh “ ... và còn vô vàn những câu nói bất hủ khác nữa. Tôi viết bài này rất mong nhận được sự đồng cảm từ quý độc giả, nhất là từ những tấm lòng hảo tâm và quảng đại...Bạn biết đấy, ngay lúc này đây còn biết bao nhiêu gia đình khốn khổ như chị, đang trông mong, đang hy vọng vào một kỳ tích xảy ra có thể làm thay đổi cả cuộc đời tăm tối của họ, nhờ những cánh tay biết mở rộng để trao ban cho họ cơ hội được vươn tới một tương lai tươi sáng hơn./.
(You can if you will - Bạn làm được nếu bạn muốn )
Sinh viên Nguyễn Thị Mỹ
Trường CĐSP Nghệ An
|
